Ligazóns ao desvío para un vinte e seis de marzo

• Galiza Cultura premia Francisco Rodríguez polos 50 anos de servizo á cultura galega.
• "Canso da propaganda, incluso da propia", Manuel Veiga. 
• Entrevista a Manuel Ferreiro, sobre Eduardo Pondal, no Diario Cultural da Radio Galega. 
• "Un inesperado engadido onomástico", Xosé María Lema.
• "Cal é a axenda de ruptura democrática?", Ximena González.
• "Rusia, un bocado demasiado grande", Manuel Veiga
• "Preparando un centenario", Francisco Rodríguez.

Ligazóns ao desvío para un vinte e catro de abril

• Evento no Facebook do acto da véspera do 25 de abril en Caldas de Reis.
• "Os contratos da Xunta", Pilar García Negro.
• "Crise no Brasil", Perry Anderson.
• "A nosa revolución de abril", Francisco Rodríguez. 
• "As razóns do galego", Agustín Fernández Paz. 
• "Sobre a Feira do Livro de Buenos Aires", Alfredo Ferreiro. 
• "Autopistas del Atlántico" responsabiliza a Xunta da deturpación de topónimos nas autoestradas galegas. 
• "Los abuelos nunca mueren, solo se hacen invisibles", Enrique Orschanski.

Ligazóns ao desvío para un 13 de setembro

• Despois de case tres anos, canta xente ten o seu twitter en galego?
• "Liga-te ao português!", sobre a optativa do estándar portugués no ensino secundario da Galiza.
• "O novo portal da SXPL non ten memoria", Cibrán Arxibai.
• Entrevista a Pep Guardiola sobre o proceso independentista en Cataluña e as súas implicacións.
• "Un amigo sabio é máis amigo que sabio", X. Ricardo Losada.
• A deputada Rosana Pérez (BNG) presentou esta pregunta sobre o folleto que se denunciou noutra entrada neste blogue. Grazas por se facer eco e pasar á acción:
  
  
  

O Instituto Cervantes en Galiza

Seica hoxe comeza en Santiago unha reunión dos directores e directoras do Instituto Cervantes, un organismo público creado para internacionalizar os idiomas do Estado español ("lengua española, así como de las lenguas cooficiales en España", din con xerarquía e eufemismo).

A capital de Galiza é un marco moi acaído para tomaren a decisión de deixar de marxinar a cultura galega: de ofertaren cursos de galego polo mundo (que eu saiba, nestes momentos só o fan nunha cidade en todo o planeta), de internacionalizaren as nosas artes en igualdade, de ofreceren versión en galego da súa páxina web e das súas principais publicacións, de respectaren a nosa toponimia...

A lingua galega existe. Os impostos con que mantemos este organismo existen. A lexislación que crea e ordena este organismo e o obriga a que teña tamén presente a diversidade de idiomas no Estado existe. Outra cousa é que preferisen que non existise nada diso e que por iso actúen con tal deprezo.

Ligazóns ao desvío para un quince de marzo

• "Unha cousa que non sabías da tristeza", X. Ricardo Losada.
• Novo menosprezo de Feijóo á que debería ser a súa lingua. (Carta Xeométrica, 11/01/2015)
• "Os pais que queiran fillos felices terán adultos escravos dos demais", entrevista a Gregorio Luri no xornal ABC.
• Ledicia Costas: "A miña aposta por vivir da literatura está moi meditada" (Sermos Galiza) 
• "Francisco Carballo, in memoriam", Pilar García Negro (Sermos Galiza, 26/12/2014) 
• "Negreira mezcla palabras en gallego con 'La Coruña'" (La Opinión de A Coruña, 08/03/2015) 
• Folga dunha deputada irlandesa por lle negaren no Parlamento europeo o dereito a falar na súa lingua.

Ligazóns ao desvío para un 31 de agosto

O fin da comida? Eu non o creo, porque a comida é moito máis que nutrientes, mais en fin...

"Lembranza de Vaamonde Lores", por Román Arén.

"Retrato do samurai", un divertido artigo do historiador Paul Veyne sobre o seu amigo Michel Foucault.

Disque os "dez países máis fermosos e menos visitados do mundo".

As dimensións da riqueza que atesoura o idioma galego na súa toponimia: o 96% dos topónimos de todo o Estado español están en Galiza, debido á dispersión poboacional; deses, o 70% existe exclusivamente dentro do noso país.

E, para finalizarmos, un pouco de humor:

Quere ser Carlos Negreira un delincuente?

Saio cara á Coruña, onde o compañeiro Fran Rei e eu entregaremos por rexistro unha solicitude de entrevista co novo alcalde da cidade, que parece empeñado en seguir os pasos de Francisco Vázquez e converterse tamén nun delincuente que incumpre as leis e as sentenzas ao seu antollo.

O que está a facer, nada máis chegar á alcaldía, é ilegal e incívico. Non calaremos nin unha.

Isto é ilegal e actuaremos en consecuencia

Esta é a noticia principal, a que abre a páxina web oficial do Concello da Coruña, na súa versión castelá:


E esta é na súa chusca versión en inglés, que amosa ben o que pensa o PP que é "o trilingüismo" na realidade, unha escusa para tentar reducir a presenza do galego:

Unha cousa é dicir que queres impor un cambio unilateral da Lei de normalización lingüística, unha norma aprobada por unanimidade hai case 30 anos e considerada de desenvolvemento básico do Estatuto e dos piares da Autonomía e outra é saltarse as normas á vontade.

O que está a facer o actual alcalde da Coruña é volver a desafiar o acatamento ás sentenzas das máis altas instancias xudiciais, incluído o Tribunal Constitucional, ademais de comezar o seu mandato xa con crispación e provocacións.

Se actúa como un delincuente, que ninguén dubide de que desde A Mesa pola Normalización Lingüística obraremos en consecuencia.

E a Xunta? Defenderá as súas competencias e a lingua do país ou actuará, máis unha vez, como lamentábel e ilegal sucursal da rúa Génova de Madrid?

O director da RAE ten máis sensibilidade polo galego que o presidente da Xunta

Parece mentira que o título desta entrada sexa verdade, mais nese punto estamos hoxe en día.

Mentres o presidente da Xunta aparta o galego da educación infantil nas cidades e o prohibe para algunhas materias, o director da Real Academia Española defende o modelo de inmersión lingüística para potenciar o idioma propio e debilitado.

Mentres o presidente da Xunta abre debates para oficializar "La Coruña" e non usa o topónimo na propaganda do seu partido nesa cidade, o director da Real Academia Española apoia o uso oficial de A Coruña, tamén cando se escribe en castelán.

O director da Real Academia Española non ten obriga polo seu cargo de defender ningún outro idioma que non sexa o castelán, mais ten amor pola cultura. E Feijóo?

Pola plena oficialidade dos nosos nomes de lugar

O artigo desta semana en Galicia Hoxe versa sobre a toponimia. Porque, como se continúa a ver con denuncias como a de Fraga Mandián, continúa a ser moi necesario defender as formas xenuínas dos nosos nomes de lugar:

Toponimias
Pola plena oficialidade dos nosos nomes de lugar

No mundo hai diversos criterios para fixar a toponimia. Así, en español non se usa Mastrique, como chamaba Lope de Vega a Maästricht; unha cidade importante dos USA é Los Angeles, e non The Angels; Sri Lanka é hoxe chamada así e non polo nome colonial de Ceilán. Este último caso, con evidentes diferenzas, é o que máis se semella ao da Galiza. Sri Lanka é chamado hoxe así internacionalmente porque pediu ao mundo que se lle chamase polo seu nome xenuíno e natural, non o adoptado polo desprezo dos colonizadores. Foi unha cuestión de dignidade e de soberanía. É, tamén para nós, unha cuestión de dignidade e soberanía.

Na Galiza, coa restauración da democracia, decidiuse pórlle fin ás deturpacións castelanizadoras e caprichosas que os nosos nomes de lugar padeceron durante anos e anos. Foron normas legais aprobadas por unanimidade, tanto no Parlamento Galego como no Congreso dos Deputados, e a Administración está seriamente obrigada a cumprir co lexislado, tal e como é obriga dun Estado de Dereito. A Lei de Normalización Lingüística indica no seu artigo 10:
1. Os topónimos de Galiza terán como única forma oficial a galega.
2. Correspóndelle á Xunta de Galiza a determinación dos nomes oficiais dos municipios, dos territorios, dos núcleos de poboación, das vías de comunicación interurbanas e dos topónimos de Galiza. O nome das vías urbanas será determinado polo Concello correspondente.
3. Estas denominacións son as legais a todos os efectos e a rotulaxe terá que concordar con elas. A Xunta de Galiza regulamentará a normalización da rotulación pública respeitando en todos os casos as normas internacionais que subscriba o Estado.

Esta lei foi aprobada con todos os votos favorábeis no Parlamento Galego o día 15 de Xuño de 1983. Vai, pois, xa camiño das tres décadas de vixencia.

Ao longo destes anos, ante o desinterese e deixamento do Goberno galego, foi o movemento cidadán quen tivo que pular para que a poboación coñecese o que estipula esta lei, así como para que as Administracións a acatasen. Así, algunhas das campañas máis importantes realizadas historicamente pola Mesa pola Normalización Lingüística foron relacionadas con este tema (p. ex., “A Coruña, así a queremos!”, “Ourense, por dignidade”, “Arousa si, Arosa non” etc).

Na última década e media A Mesa enviou máis de 20.000 cartas a empresas, colectivos e Administracións co recordatorio de que os topónimos galegos teñen como única forma oficial a galega. Foi o empeño cidadán o que conseguiu que, nestes momentos, as formas maioritariamente utilizadas e preferidas, a pesar dos histrionismos periódicos de Núñez Feijóo ou Carlos Negreira, sexan as xenuínas. Por exemplo, xa durante os últimos mandatos de Francisco Vázquez na alcaldía coruñesa os inquéritos amosaban unha clara predilección por “A Coruña”, especialmente entre a xente nova. Nestes momentos non hai dúbida de que existe un consenso moi maioritario no relativo aos topónimos restaurados.

Aínda así, a Administración (mesmo a autonómica) continúa a facer uso de topónimos deturpados nalgunhas ocasións. Mais existen posibilidades reais de erradicar do noso espazo social a toponimia deturpada. Para iso, urxe que todas as forzas políticas sen excepcións cumpran co lexislado e que o Goberno galego deixe de lado a súa galegofobia e asuma decididamente o seu papel.

Obstáculos

É incríbel sabermos que a nosa toponimia marítima aínda vai agora mesmo camiño de se oficializar. Tras o impulso de anos e anos do BNG en diferentes cámaras de representantes, conseguiuse hai escasas semanas a aprobación no Congreso dos Deputados dunha proposición de lei para que as capitanías marítimas, distritos e accidentes xeográficos da costa de Galiza unicamente se nomeen en galego desde as Administracións. Séguese así o espírito e a letra da Lei de normalización lingüística do 83.

Até o de agora, as provincias marítimas, reguladas polo Decreto 3209/1973, estando aínda vivo o ditador, continuaban sen se adecuar á lexislación posterior e ignoraban a denominación xenuína galega. Así, achabámonos cun distrito marítimo denominado “Vivero” pertecente até hai nada á provincia marítima de “El Ferrol del Caudillo” (!!!), ou os distritos de “La Coruña” e “Noya” adscritos á provincia marítima de “La Coruña”.

O mesmo acontecía na provincia marítima de Vigo cos distritos de “Bayona” ou “Tuy”. E na provincia marítima de “Villagarcía de Arosa”, figuraban distritos como o de “Santa Eugenia de Ribeira”, “Villagarcía”, ou “El Grove”. Así, os buques pertecentes a estes portos teñen a día de hoxe que lucir obrigatoriamente nas súas proas a matriculación (o folio) coas siglas “VILL”.

Ademais, recibían o mesmo tratamento oficial os topónimos relativos a accidentes xeográficos que fixan os limites dos distritos e provincias, como “punta Fajilda”, “punta Morcejos”, “punta Domayo”, “cabo Estay”, “rio Barjas”, “isla de La Toja”, “isla de Arosa”, “isla Quiebra”, “punta de La Vela”, etc.

Parece incríbel, mais nestas seguimos. A estas alturas aínda temos que continuar a lembrar e defender principios tan básicos como que os nomes de lugar do noso país se nomearon en galego e que esta debe ser a súa única forma oficial. Se as dificultades se manteñen e os ataques por parte da contra continúan é porque saben do relevo simbólico desta causa. Os topónimos son en galego porque o galego é a única lingua propia, natural e xenuína de Galiza. Do contrario, debería admitirse a oficialización das deturpacións castelanizadoras, que non formas castelás, porque non o son. Ou El Carballino, Sangenjo, La Gaiteira, La Grela... significan algo en español?